Journal of Health Promotion Management

fa بررسی کارایی نسبی مدیریت کلان بهداشت روستایی در طول برنامه سوم و سال های ابتدایی برنامه چهارم توسعه Assessment the relative efficiency of rural health micromanagement during the third and the early years of fourth development plan مدیریت سلامت و رفاه اجتماعی health & social welfare management پژوهشي Research مقدمه: برنامههای توسعه با هدف گسترش رفاه عمومی و عدالت محوری بین شهر و روستا تنظیم شده است. این برنامه ها معیار مناسبی برای بررسی عملکرد برنامههای کلان کشور میباشند. ارزیابی هر برنامه از مهمترین مباحث عملکردگرایی میباشد. این پژوهش با هدف تعیین کارایی نسبی مدیریت کلان بهداشت روستایی در استانهای کشور در طول برنامه سوم و سالهای ابتدایی برنامه چهارم توسعه انجام گرفته است.<o:p /> مواد و روش ها: این پژوهش با روش توصیفی و در بین تمامی استانهای کشور و در طول برنامههای سوم و سالهای ابتدایی برنامه چهارم یعنی سالهای 1386-1379 انجام گرفته است. آمارها از مستندات رسمی کشور استخراج شده و در این راستا از سه شاخص ورودی و پنج شاخص خروجی و الگو ریاضی تحلیل پوششی دادهها و نرم افزار DEA master1 برای تجزیه و تحلیل استفاده گردیده است. <o:p /> یافتهها: در طی برنامه سوم و چهارم توسعه و بر اساس هشت شاخص، استان تهران و مازندران از نظر کارایی در صدر استانهای کشور قرار دارند. در کل اختلاف بین کمترین و بیشترین کارایی در استانها، رو به کاهش است و این نشانه مدیریت مناسب روند توزیع ثروت کشور در بین استان ها میباشد. در تحلیل حساسیت مشخص شد که شاخص "نسبت بهورز شاغل به 1000 نفر جمعیت روستایی" در میان ورودی ها و شاخص "درصد خانوارهای روستایی برخوردار از شبکه آب آشامیدنی" در بین خروجی ها، به خاطر کمترین حساسیت از پتانسیل بالایی در میان استانها برای توجه بیشتر و استفاده مناسبتر برخوردارند. علاوه بر این حساسترین و کاراترین شاخصهای موجود در بین ورودیها، شاخص "میانگین سرانه تعداد خانههای بهداشت و مراکز درمانی روستایی" بوده است و در میان خروجیها نیز حساسترین و تاثیر<a name="_GoBack"></a>گزارترین شاخص "میانگین هزینه بهداشتی و درمانی خانوار روستایی تامین شده از دولت و به صورت رایگان" بودهاست.<o:p /> نتیجهگیری: استانهای کارا برای مدیریت مناسب منابع و هزینههای خود، باید به ایجاد همگونی در شاخصهای خود بپردازند. یعنی با مدیریت مناسب، شاخصهای حساس خود را کاسته و از طرف دیگر استانهای ناکارا به حساس شدن شاخصهای خود، یعنی استفاده بهتر از منابع و برنامهریزی در بهبود خروجیها بپردازند.<o:p /> Abstract<o:p /> Introduction: The purpose of development plans is expansion of public welfare and justice among urban and rural areas. These plans are good indicators for assessing the performance of country's macro plans. The aim of this study was to assess the relative efficiency of rural health macro management during the third and the early years of fourth development plan.<o:p /> Materials and Methods: This study has been done with descriptive research method and during third plan and the early years of forth plan, between 2000 and 2007. The statistics were derived from official documents and in this regard, three inputs and five outputs indicators, data envelopment analysis mathematical model and DEA master1 software have been used. <o:p /> Findings: During the third and fourth development plan and based on eight indicators, Tehran and Mazandaran provinces are at the top, in terms of efficiency. Totally, the difference between the lowest and highest efficiency in provinces is declining and this is sign of good management in distribution of wealth among different provinces. The sensitivity analysis showed that "ratio of behvarz to 1000 people of rural population" between the input indicators and "percentage of rural households with drinking water network" between output indicators has a great potential among the provinces for more attention and more appropriate usage, due to their least sensitivity. Moreover, the most efficient and sensitive indicator among inputs is "average per capita number of health homes and rural health centers" and the most effective and sensitive index among output is "average cost of health care of rural households, financed by government and for free".<o:p /> Conclusion: The efficient provinces should harmonize their indicators for a proper management of their resources and costs. It means with a good management, they should reduce their sensitive indicators. On the other hand, the inefficient provinces should pay more attention to sensitize their indicators with better usage of their resources and planning for improvement in their outputs کارایی، بهداشت روستایی استانها، هزینه خانوار، برنامه های توسعه، تحلیل پوششی داده ها Efficiency, Rural health of provinces, Household cost-Macro management, Data envelopment analysis. 40 50 http://jhpm.ir/browse.php?a_code=A-10-247-1&slc_lang=fa&sid=1 M Jalalvandi مهناز جلالوندی m-jalalvandi@iau-arak.ac.ir 10031947532846001526 10031947532846001526 Yes E Shahtahmasbi اسماعیل شاه طهماسبی 10031947532846001527 10031947532846001527 No S Shamsollahi سارا شمس الهی 10031947532846001528 10031947532846001528 No